Cần Giờ hướng tới biểu tượng đô thị ESG của Việt Nam

Khi đô thị biển duy nhất của TP.HCM đang chuyển mình thành tâm điểm phát triển mới, Vinhomes Green Paradise nổi lên như mô hình đô thị ESG++ đầu tiên của Việt Nam, hướng tới chuẩn mực quốc tế về phát triển bền vững.

Từ vùng ven thành cực tăng trưởng mới của thành phố

Cần Giờ, huyện duy nhất của TP.HCM có biển, nhiều năm qua vẫn mang dáng dấp một vùng ven biệt lập. Nhưng từ sau khi quy hoạch phát triển đến năm 2025 được thông qua, cùng sự xuất hiện của dự án siêu đô thị Vinhomes Green Paradise, khu vực này đang dần trở thành hạt nhân phát triển mới của TP.HCM.

Theo ông Đinh Minh Tuấn, Giám đốc khu vực miền Nam Batdongsan.com.vn, chỉ sau khi dự án công bố, mức độ tìm kiếm bất động sản Cần Giờ tăng gấp ba lần, trong đó người dân TP.HCM và Hà Nội chiếm tới 80% lượng quan tâm. “Sức hút của dự án không chỉ ở quy mô mà còn ở kỳ vọng hạ tầng và định hướng phát triển toàn vùng”, ông Tuấn nhận định

Yếu tố hạ tầng chính là “đòn bẩy vàng” cho sự bứt phá. Khi cầu Cần Giờ, cao tốc Bến Lức – Long Thành và tuyến đường sắt tốc độ cao được triển khai, việc kết nối từ trung tâm TP.HCM đến khu vực này sẽ rút ngắn đáng kể. KTS Khương Văn Mười ví von: “Một đô thị giống như cơ thể sống, giao thông là mạch máu. Mạch máu đi tới đâu, phát triển tới đó.”

Theo ông, Cần Giờ chính là bước phát triển kế tiếp sau Phú Mỹ Hưng và Thủ Thiêm nhưng ở tầm cao hơn, với định hướng đô thị xanh, kiến trúc bền vững và 17 tiêu chí phát triển ESG quốc tế.

Không chỉ sở hữu 75.000 ha rừng ngập mặn được UNESCO công nhận là Khu dự trữ sinh quyển thế giới, Cần Giờ còn là khu vực duy nhất của TP.HCM giáp biển Đông. Đây là nền tảng lý tưởng để phát triển một đô thị sinh thái – nghỉ dưỡng – thông minh theo mô hình ESG (Environment – Social – Governance).

Chuyên gia Nguyễn Thị Hương Thu, Giám đốc GreenViet, cho biết Vingroup đã lựa chọn chuẩn BREEAM Communities (Anh Quốc), một trong những bộ tiêu chí khắt khe nhất thế giới về quy hoạch đô thị xanh. “BREEAM giúp cân bằng giữa kinh tế, môi trường và xã hội. Một dự án đạt chứng nhận phải minh chứng được lộ trình bền vững và quản trị minh bạch dữ liệu”, bà nói.

Từ nền tảng này, Vinhomes Green Paradise được phát triển trên ba trụ cột chính:

Môi trường (E): bảo tồn hệ sinh thái rừng ngập mặn, quản lý nước mưa, nước thải tuần hoàn, sử dụng năng lượng tái tạo, 100% phương tiện nội khu là xe điện, giảm phát thải carbon. Xã hội (S): xây dựng cộng đồng đa thế hệ, có hệ thống y tế - giáo dục - thể thao toàn diện, hướng đến nâng cao sức khỏe thể chất và tinh thần. Quản trị (G): ứng dụng AI và Smart City để giám sát chất lượng không khí, năng lượng, rác thải; công khai dữ liệu ESG để đảm bảo tính minh bạch.

Bà Hương Thu gọi đây là mô hình ESG++, trong đó “++” là yếu tố giáo dục sinh thái và tương tác với thiên nhiên: cư dân có thể tham gia phục hồi rừng ngập mặn, học về hệ sinh thái và trải nghiệm văn hóa bản địa, qua đó hình thành ý thức sống xanh bền vững.

Nhiều chuyên gia cho rằng hướng đi của Vinhomes Green Paradise tương đồng với những đô thị bền vững hàng đầu thế giới như Hammarby Sjöstad (Thụy Điển) hay Porta Nuova (Ý).

Hammarby từng là khu công nghiệp ô nhiễm, nay trở thành hình mẫu toàn cầu: giảm 50% năng lượng và CO₂, 80% cư dân sử dụng phương tiện xanh, giá bất động sản tăng 25% so với trung bình Stockholm. Trong khi đó, Porta Nuova (Milan) đạt chứng nhận LEED & WELL Communities đã tăng giá thuê văn phòng 50% trong 10 năm, nhờ mô hình không nhiên liệu hóa thạch và tỷ lệ cây xanh 22m²/người.

Cả hai minh chứng rằng đô thị bền vững không chỉ bảo vệ môi trường mà còn tạo giá trị kinh tế vượt trội. Nếu đi đúng lộ trình, Vinhomes Green Paradise hoàn toàn có thể trở thành “Hammarby của Việt Nam”, nơi phát triển kinh tế gắn liền với bảo tồn thiên nhiên.

Các dữ liệu thực tế cho thấy sức nóng của Cần Giờ không chỉ nằm ở quy hoạch. Trong vòng một năm, giá đất khu vực này đã tăng gấp đôi, cao hơn nhiều so với mức trung bình 12,5%/năm của TP.HCM.

Tác động của hạ tầng với đô thị đã từng được chứng minh: Phú Mỹ Hưng kéo về phía Nam 2 triệu dân sau khi mở đường Nguyễn Văn Linh, Thủ Thiêm hút thêm 1 triệu dân nhờ cầu và hầm cùng tên. Với dân số Cần Giờ hiện chỉ khoảng 80.000 người, ông Tuấn dự đoán quy mô có thể đạt 500.000 dân trong 20 năm tới khi các công trình giao thông đi vào hoạt động.

“Nếu chỉ cần hoàn thành cầu Cần Giờ, thời gian di chuyển sẽ giảm 15-20 phút. Khi hạ tầng đồng bộ, khu vực này sẽ bùng nổ như Phú Mỹ Hưng 30 năm trước, nhưng ở tầm quy mô lớn hơn nhiều”, ông Tuấn nói.

Song song đó, dự án còn tạo ra việc làm và cơ hội kinh doanh du lịch, với tiềm năng đón hàng chục triệu lượt khách mỗi năm, tương đương các trung tâm du lịch như Vũng Tàu hay Phan Thiết.

Theo các chuyên gia, ESG không chỉ là xu hướng toàn cầu mà còn là bộ lọc mới cho dòng vốn đầu tư. Đó là môi trường, hướng đến giảm phát thải, tái tạo năng lượng, bảo tồn rừng ngập mặn giúp dự án tiếp cận các nguồn tài chính xanh quốc tế, đồng thời giảm rủi ro môi trường dài hạn. Đó là xã hội, tạo không gian sống cho ba thế hệ, nâng cao sức khỏe cư dân và ý thức trách nhiệm cộng đồng. Đó là quản trị, vận hành minh bạch, công nghệ hóa toàn diện, đảm bảo sự tin cậy cho nhà đầu tư và cư dân.

Chuyên gia Hương Thu nhận định: “Phát triển bền vững không chỉ là chứng nhận, mà là hành trình thay đổi nhận thức, từ người phát triển đến người sống trong dự án.”

Và ba nhóm được hưởng lợi ích trực tiếp là cư dân sống trong môi trường sinh thái cân bằng, có hệ thống giáo dục – y tế – thể thao hiện đại, được nâng cao sức khỏe và tinh thần; nhà đầu tư sở hữu tài sản xanh có thanh khoản cao, dễ tiếp cận vốn ưu đãi từ các quỹ xanh, gia tăng giá trị dài hạn; du khách trải nghiệm du lịch sinh thái, nghỉ dưỡng cao cấp trong rừng ngập mặn, kết hợp văn hóa bản địa và tiện ích hiện đại.

Cần Giờ đang được định hướng trở thành một trong ba cực phát triển chiến lược của TP.HCM mở rộng, cùng Thủ Thiêm và Phú Mỹ Hưng. Tuy nhiên, điểm khác biệt cốt lõi là sự kết hợp giữa kinh tế – sinh thái – văn hóa trong cùng một hệ sinh thái đô thị thông minh.

Nếu Hammarby đại diện cho Bắc Âu, Porta Nuova cho Nam Âu, thì Vinhomes Green Paradise có thể trở thành biểu tượng ESG của Đông Nam Á, minh chứng rằng Việt Nam có thể tạo ra những đô thị xanh, hiện đại và nhân văn ngang tầm thế giới.

“Cần Giờ phải đạt chuẩn mọi yêu cầu quốc tế về đô thị xanh, đó là giá trị thời đại mà bằng mọi giá phải đạt được,” KTS Khương Văn Mười khẳng định.