Thế giới

Năng lượng địa nhiệt trỗi dậy trong kỷ nguyên AI

Thứ Ba | 17/03/2026 16:01

Nhà máy địa nhiệt thế hệ mới công suất 500 megawatt tại Utah (Mỹ) của công ty năng lượng Fervo. Ảnh: CNN.

Theo Cơ quan Năng lượng Quốc tế, các công nghệ địa nhiệt thế hệ mới có thể đáp ứng khoảng 15% mức tăng trưởng nhu cầu điện toàn cầu đến năm 2050.
Nhà máy địa nhiệt thế hệ mới công suất 500 megawatt tại Utah (Mỹ) của công ty năng lượng Fervo. Ảnh: CNN.

Nhu cầu điện trên toàn cầu đang gia tăng khi trí tuệ nhân tạo (AI), xu hướng đưa sản xuất trở lại trong nước và quá trình điện khí hóa đã tạo ra những nhu cầu năng lượng mới. Những điều đó đã khiến năng lượng địa nhiệt, một nguồn năng lượng tái tạo có thể vận hành liên tục được chú ý trở lại.

Không giống như điện mặt trời hay điện gió, các nhà máy địa nhiệt tạo ra điện bằng cách khai thác nhiệt từ sâu dưới bề mặt Trái Đất. Nhờ đó, đây là nguồn điện sạch có thể hoạt động ổn định suốt ngày đêm.

Biểu đồ dưới đây xếp hạng các quốc gia theo công suất điện địa nhiệt đã lắp đặt, dựa trên dữ liệu của Global Energy Monitor, qua đó cho thấy những nơi trên thế giới đang khai thác nguồn năng lượng ngầm này mạnh mẽ nhất hiện nay.

Mỹ dẫn đầu thế giới về sản xuất điện địa nhiệt với công suất 3.734 megawatt, cao hơn quốc gia đứng thứ hai khoảng 1.300 megawatt. Nếu xét theo khu vực, châu Á lại là nơi sản xuất điện địa nhiệt nhiều nhất. Indonesia và Philippines lần lượt đứng thứ hai và thứ ba, với công suất 2.432 MW và 1.937 MW; nếu công suất hai nước này cộng lại thì vượt cả Mỹ. Lý do là hai quốc gia này nằm trên “Vành đai lửa Thái Bình Dương”, nơi ba mảng kiến tạo va chạm và tạo ra nhiều hoạt động núi lửa, mang lại tiềm năng địa nhiệt rất lớn.

Khu vực châu Mỹ cũng sở hữu nhiều nguồn tài nguyên địa nhiệt quan trọng, dù nhiều mỏ vẫn chưa được khai thác hết. Một số quốc gia đã phát triển nguồn năng lượng này nhanh hơn, trong đó Mexico đứng thứ sáu thế giới với công suất 941 MW.

Tại châu Âu, Ý là cái nôi của ngành địa nhiệt và Iceland là hai quốc gia sản xuất lớn nhất, với công suất lần lượt là 834 MW và 779 MW. Dù châu Âu nói chung đi đầu trong phát triển năng lượng tái tạo, nhưng địa nhiệt chỉ phát triển mạnh ở một số quốc gia có hoạt động núi lửa.

Iceland có công suất địa nhiệt rất lớn so với quy mô dân số và sở hữu một trong những ngành công nghiệp địa nhiệt phát triển nhất thế giới, cung cấp nhiệt cho khoảng 85% số hộ dân trong nước.

Kenya là quốc gia châu Phi duy nhất nằm trong danh sách, với công suất 817 MW. 

Trên toàn cầu, điện địa nhiệt hiện chỉ chiếm khoảng 1% nhu cầu điện, nhưng ngày càng có nhiều địa điểm trở nên khả thi để khai thác nhờ các tiến bộ công nghệ. Các nhà máy địa nhiệt hiện nay thường khai thác năng lượng từ những khu vực có lớp đá có độ thấm cao và lớp vỏ Trái Đất tương đối mỏng, giúp việc đưa nhiệt lên bề mặt dễ dàng hơn. Các kỹ thuật mới hơn, được gọi là địa nhiệt tăng cường, bao gồm việc phá vỡ đá để giải phóng nhiệt và đẩy nó lên bề mặt bằng cách sử dụng chất lỏng. Theo Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA), thế hệ địa nhiệt tiếp theo có thể chiếm 15% mức tăng trưởng nhu cầu điện toàn cầu đến năm 2050.

Cũng theo dự báo của IEA, tổng vốn đầu tư vào năng lượng địa nhiệt trên toàn cầu có thể đạt 1.000 tỷ USD vào năm 2035 và tăng lên 2.500 tỷ USD vào năm 2050. Nếu các công nghệ địa nhiệt thế hệ mới phát triển mạnh trong những năm tới, số việc làm trong toàn ngành địa nhiệt có thể tăng gấp sáu lần, lên khoảng 1 triệu lao động vào năm 2030.

Trong bối cảnh các ngành sản xuất quay trở lại trong nước và AI tiếp tục phát triển nhanh chóng, nguồn cung năng lượng sẽ quyết định nơi các trung tâm sản xuất mới hình thành. Điện địa nhiệt có thể hoạt động 24 giờ mỗi ngày, 7 ngày mỗi tuần, vì vậy rất phù hợp làm nguồn điện nền ổn định, vai trò hiện nay chủ yếu do nhiên liệu hóa thạch đảm nhiệm.

Có thể bạn quan tâm:

Bước qua Greenlash

Nguồn Visualcapitalist, IEA


Tin cùng chuyên mục

Tin nổi bật trong ngày